Evrimsel biyolojinin en büyük merak konularından biri, kara ekosistemini tamamen domine eden dinozorların neden denizlerde hiç kalıcı olarak yaşamadığını açıklamaktır. Karasal dev canlılar milyonlarca yıl boyunca okyanusları kontrol etmek yerine, İhtiyozor ve Mezozor gibi tamamen farklı sürüngen ailelerine bırakmışlardır. İtalya'daki OPHIS Paleontoloji Müzesi'nde yürütülen ve Historical Biology dergisinde yayımlanan yeni araştırma, bu eksik halkayı tamamlamıştır. Bilim insanları, Spinosaurus kafataslarında keşfettikleri anatomik bir detay sayesinde dinozorların deniz nişini neden asla kalıcı olarak işgal edemediklerini deşifre etmiştir.
Spinosaurus, yoğun kemik yapısı, balık yakalamaya uygun diş dizilimi ve kürek benzeri kuyruk yapısıyla uzun zamandır suların içinde avlanan bir dev olarak biliniyordu. Ancak tuzlu su ortamlarında yaşamanın önündeki en büyük fizyolojik engel, vücuda yüksek oranda giren ve sinir sistemini felç edebilecek düzeyde olan sodyum elementidir. Günümüzde deniz kuşları ve deniz iguanaları, kanlarındaki fazla tuzu süzerek burun deliklerinden dışarı fırlatan özel tuz bezlerine sahiptir. Paleontolog Andrea Cau ve ekibi, gelişmiş tomografik görüntüleme yöntemleriyle Spinosaurus kafataslarını incelediğinde, gözlerin hemen üzerinde tam olarak deniz kuşlarınınkiyle aynı konumda olan tuz bezi çukurluklarını ve burun boşluğuna uzanan boşaltım kanallarını saptamıştır.
Bu keşif, dinozorun fazla tuzu vücudundan atmak için evrimsel bir mekanizma geliştirmeye çalıştığını kanıtlayan ilk somut veri olmuştur. Keşfedilen anatomik yapı, biyolojide "yakınsak evrim" olarak adlandırılan ve birbiriyle akraba olmayan türlerin benzer çevre koşullarında hayatta kalabilmek için aynı fiziksel çözümleri üretmesi durumuna kusursuz bir örnek teşkil etmektedir. Spinosaurus, sudaki tuz seviyesini dengeleyebilmek adına bugünün martıları gibi bir bez sistemi geliştirmişti. Ancak araştırma ekibinin sunduğu en çarpıcı evrimsel çıkarım, Spinosaurus'un geliştirdiği bu tuz bezinin ilkel düzeyde kaldığını göstermektedir. Dinozor kafatası anatomisinin, tuzu okyanus canlıları kadar yüksek verimle filtrelemeye uygun olmadığı ortaya çıkmıştır. Kısacası, tuzlu suyun yarattığı ölümcül yan etkiler, karasal dinozorların deniz habitatına geçiş hamlesini daha başlamadan sabote etmiştir.
