İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai, katıldığı bir televizyon programında Hürmüz Boğazı’na yönelik stratejik yeni düzenlemeler yapılacağını duyurdu. Rızai, Umman ile iş birliği içinde Hürmüz Boğazı’nın giriş ve çıkışının tamamen İran’ın kontrolünde olacağı yeni bir koridor oluşturulması konusunda anlaşmaya varıldığını ve söz konusu anlaşmanın önümüzdeki günlerde imzalanacağını belirtti.
Bölgedeki deniz trafiği üzerinde kontrolü artırmayı hedefleyen Tahran yönetimi, atılacak adımlarla birlikte körfezdeki dengeleri değiştirmeyi amaçlıyor.
Bölgede kısıtlı alan ve kara liste uygulaması
Rızai, Hürmüz Boğazı çevresinde “kısıtlı bir alan” ilan edeceklerini belirterek, bu alanın ABD’nin deniz ablukası uyguladığı bölgeden başlayıp Hürmüz Boğazı ve Basra Körfezi’ni kapsayacağını ifade etti. İlan edilecek bu özel bölgeye İran’ın izni olmadan giren yabancı gemilere yönelik sert yaptırımlar uygulanacağını vurgulayan Rızai, "İlan edilecek yeni alana 'izinsiz' giren her gemi İran tarafından kara listeye alınacak" uyarısında bulundu. Bu düzenlemeyle birlikte İran'ın boğazdaki denetim mekanizmalarını en üst seviyeye çıkarması bekleniyor.
ABD'ye taahhüt ve sabotaj uyarısı
Hürmüz Boğazı’nın uluslararası ticaret ve enerji sevkiyatı açısından açık tutulmasına ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Rızai, Tahran'ın bu konuda taahhüt verebileceğini ancak bunun Washington'ın tutumuna bağlı olduğunu belirtti. ABD’nin bölgedeki askeri hamlelerine dikkat çeken İranlı yetkili, "ABD’lilerin saldırı ve sabotaj düzenlememesi" halinde Hürmüz Boğazı’nın açık kalması konusunda güvence verebileceklerini ifade etti.
Arabulucu ülkelere işlevsellik eleştirisi
Açıklamalarında İran ile ABD arasında arabuluculuk rolü üstlenen ülkelere de sert eleştiriler yönelten Rızai, bu devletlerin iki taraf arasında imzalanan mutabakat zaptının hayata geçirilmesinde etkisiz kaldığını savundu. Mevcut arabuluculuk mekanizmalarının somut sonuç üretmediğini öne süren Rızai, yaşanan diplomatik tıkanıklığın sorumluluğunun arabulucu başkentlerde olduğunu ifade etti. İran'ın bu hamlesi, Hürmüz Boğazı çevresinde ABD ile yaşanan askeri ve jeopolitik gerilimlerin zirve yaptığı bir dönemde dikkat çekti.
