Antalya'da COP31 İklim Zirvesi hazırlıkları kapsamında, zirveye ev sahipliği yapacak EXPO sahasının hemen yanı başındaki Solak Mahallesi, 'Sıfır Atık Köyü' kimliğine kavuşturuldu. Altyapısı, konutları, eğitim kurumu ve sosyal donatıları modernize edilen yerleşim yerinde, geri kazanım atölyeleri ile ekolojik tesisler hizmete girdi.
Atık materyallerden üretilen sanatsal objelerle bezenen köy, yenilenen çehresiyle büyük ilgi görüyor.
Aksu ilçesi sınırlarında yer alan yaklaşık 800 nüfuslu Solak Mahallesi, 9-20 Kasım tarihlerinde gerçekleşecek Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31'inci Taraflar Konferansı (COP31) öncesinde kapsamlı bir dönüşüm sürecinden geçti.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı öncülüğünde yürütülen 'Sıfır Atık Köyü' girişimiyle, EXPO yerleşkesinin bitişiğindeki mahallenin yollarından yapılarına, okulundan parklarına kadar pek çok alan elden geçirildi.
Bölgede geri dönüşüm kültürünü gündelik hayatın bir parçası kılmak adına yeni tesisler, çalışma atölyeleri ve sosyal buluşma noktaları inşa edildi.
KÖYÜN YOLLARI VE EVLERİ YENİLENDİ
Çalışmalar dahilinde Solak Mahallesi'nin ulaşım yolları bütünüyle yenilenerek asfaltlandı. Yol kenarları çiçekler ve çeşitli bitkilerle peyzaj düzenlemesine tabi tutulurken, mahalledeki konak tipi evlerin dış cepheleri de onarıldı.
Köy kahvesi, berber, market ve cami gibi ortak kullanım alanları restore edilerek boyandı. Yapıların dış yüzeyleri ve duvarlar, COP31 temalı görseller ve çevreci sloganlarla süslendi.
Özellikle okul çevresindeki duvarlara, Antalya'nın simgeleri, caretta caretta, doğa ve çocuk figürleriyle birlikte COP31 logosu işlendi. Mahallenin birçok noktasına zirveye dair bilgilendirici görseller eklendi.
ATIKLARDAN YENİ BİR KÖY MEYDANI
Mahallede kurulan Sıfır Atık Etkinlik Alanı, projenin en dikkat çeken kısımlarından biri oldu. Ahşap yapıların bulunduğu bölgede muhtarlık binası, üretim atölyeleri, satış noktaları ve sosyal alanlar hayata geçirildi.
Geri dönüştürülmüş materyallerin kullanıldığı yapılar, doğa dostu bir vizyonla tasarlandı. Köy meydanı formunda düzenlenen alanın merkezinde, sakinlerin bir araya gelebileceği oturma grupları ve bir sahne bulunuyor.
Bu alanın konserlerin yanı sıra düğün, nişan ve çeşitli sosyal organizasyonlarda kullanılması hedefleniyor. Ahşap mobilyalar, çiçekli bahçeler ve çevreci dekorlarla köye yeni bir sosyalleşme noktası kazandırıldı.
KADINLARA ÜRETİM VE SATIŞ ALANI
Sıfır Atık Etkinlik Alanı'nda kadınların ekonomik üretime dahil olabilmesi için özel bölümler ayrıldı. Bu kısımlarda kadınların geri dönüştürülebilir materyallerden özgün ürünler hazırlayabilmesi, el emeği eserlerini sergileyip satabilmesi amaçlanıyor.
Ayrıca yöresel gıdalar ve bakliyat gibi ürünlerin satışının yapılabileceği stantlar da planlandı. Köyde tekstil ve marangoz atölyeleri kurulurken, atık malzemelerin yeniden değerlendirilmesine yönelik faaliyetler yürütüldü.
Proje kapsamında kompost ve mama üretim makineleriyle organik atıkların işlenmesine yönelik altyapı da kuruldu.
ATIKLAR KAYNAĞINDA AYRIŞTIRILACAK
Köyün farklı noktalarına kağıt, cam, plastik, metal, elektronik atık ve atık pillerin ayrı ayrı toplanabilmesi için geri dönüşüm üniteleri yerleştirildi.
Aksu Belediyesi tarafından mobil atık getirme merkezi kurulurken, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın 'Kazan' adlı sıfır atık dönüşüm istasyonu da mahallede hizmete girdi. 'Kaynakları koru, geleceği kazan' sloganının yer aldığı istasyonda farklı atık grupları için özel bölmeler oluşturuldu.
Böylece ev ve iş yerlerinde oluşan geri dönüştürülebilir atıkların kaynağında ayrıştırılarak ekonomiye kazandırılması hedeflendi.
ATIKLAR SANAT ESERİNE DÖNÜŞTÜ
Sıfır Atık Köyü'nün en ilgi çekici detaylarından biri de geri dönüşüm malzemelerinden üretilen sanat eserleri oldu. Kullanılmış ahşap parçalarından yapılan gerçek boyutlara yakın at heykeli, ağaç kütüklerinden oluşturulan baykuş figürleri, metal parçalarından tasarlanan kuş ve ağaç heykelleri etkinlik alanına yerleştirildi.
Şişe kapaklarından hazırlanan rengarenk ağaç figürü de ahşap yapıların duvarlarını süsledi.
Atıkların yeniden değerlendirilmesiyle ortaya çıkan eserlerle ziyaretçilere geri dönüşümün sadece atık toplamaktan ibaret olmadığı, kullanılmayan malzemelerin sanata dönüşebileceği mesajı verildi.
ÇOCUK PARKININ ZEMİNİ ZEYTİN ÇEKİRDEĞİNDEN
Proje kapsamında çocuklar için de yeni bir oyun parkı inşa edildi. Parka Danimarka'dan getirilen oyun grupları kurulurken, zeminde zeytin çekirdeklerinden elde edilen doğal malzeme kullanıldı.
Çocukların keyifle vakit geçirebileceği farklı bölümlerin bulunduğu parkta, geri dönüşüm ve doğal malzeme kullanımı öne çıkarıldı. Mahalledeki Solak İlkokulu ve Ortaokulu da yenilendi.
Toplam 116 öğrencinin eğitim gördüğü okulda çocuklar için oyun, dinlenme ve bekleme alanları düzenlendi. Okulun çevresindeki duvarlar ise doğa, çevre ve iklim temalı resimlerle renklendirildi.
GÜNEŞ VE RÜZGARDAN ENERJİ
Köydeki sıfır atık etkinlik alanında yenilenebilir enerji kaynaklarına da yer verildi. Ahşap direkler üzerine rüzgar türbinleri yerleştirilirken, çeşitli yapıların üzerinde güneş panelleri kuruldu.
Çevre dostu enerji sistemlerinin yer aldığı alanda, doğal kaynakların korunması ve sürdürülebilir enerji kullanımına dikkat çekildi. Yeşil alanlarda yapılan peyzaj düzenlemeleri, ahşap yapılar ve geri dönüşüm malzemelerinden hazırlanan objelerle köyün yeni görünümü tamamlandı.
Sıfır atık vizyonunun köy yaşamına entegre edilmesi amacıyla gerçekleştirilen projede, atıkların ayrıştırılması, yeniden kullanılması, doğal kaynakların korunması, yenilenebilir enerji ve sürdürülebilir üretim uygulamaları bir araya getirildi.
