Daire, incelediği dosyada yerel mahkeme ve istinaf aşamalarında verilen mahkûmiyet kararlarını eksik araştırma nedeniyle bozdu. Böylece yalnızca hesabını kullandıran kişilerle dolandırıcılık faaliyetinin diğer aşamalarında doğrudan yer alan kişilerin hukuki durumlarının birbirinden ayrılması gerektiğine dikkat çekti.
Yeni düzenleme: Ceza yarı oranında indiriliyor
31 Temmuz 2026 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanun'un 13. maddesiyle Türk Ceza Kanunu'nun 158. maddesine dördüncü fıkra eklendi. Yeni düzenleme, dolandırıcılık suçuna iştirak eden kişinin katkısının belirli ödeme araçlarını veya finansal hesapları başkasının kullanımına sunmakla sınırlı kalması halinde cezada yarı oranında indirim yapılmasını öngörüyor.
Düzenlemenin kapsamına kişinin kendisine veya başkasına ait banka ve kredi kartı gibi ödeme araçları ile banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcısı ve kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdindeki hesapların kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgileri veya araçları başkasına vermesi giriyor. Ancak yarı oranındaki indirim, hesabını kullandıran herkes için otomatik olarak uygulanmıyor. Kişinin dolandırıcılık suçuna iştirakinin yalnızca hesap veya ödeme aracını kullandırma eylemiyle sınırlı olması gerekiyor. Hesap sahibinin dolandırıcılığın diğer aşamalarında da aktif rol aldığının belirlenmesi halinde bu özel indirim hükmünden yararlanması mümkün olmayacak.
Yargıtay: Hesabını kullandıran kişi fail sayısına dahil edilemez
Yargıtay 11. Ceza Dairesinin kararında öne çıkan bir diğer önemli husus, nitelikli dolandırıcılık suçunun üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi halinde uygulanan ceza artırımıyla ilgili oldu. TCK'nın 158. maddesinin üçüncü fıkrası, nitelikli dolandırıcılık suçunun üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi durumunda verilecek cezanın artırılmasını düzenliyor. Ancak yeni eklenen dördüncü fıkra kapsamında yalnızca banka veya kripto varlık hesabını kullandıran kişiler, üçüncü fıkradaki kişi sayısının belirlenmesinde dikkate alınamıyor.
Yargıtay, hesabını kullandırma dışında suça katılımı bulunmayan kişilerin, sırf bu eylemleri nedeniyle üç veya daha fazla kişiyle işlenme koşulunun oluşmasına katkı sağlayamayacağını belirtti. Buna göre hesap kullandırma eylemiyle sınırlı kalan kişiler dışarıda tutulduğunda suçun işlenmesine katılan başka bir fail bulunamazsa, sanıklar hakkında TCK'nın 158/3. maddesindeki ceza artırımı uygulanamayacak.
Bununla birlikte sanıkların hesap kullandırmanın ötesine geçen eylemlerinin bulunduğu ve dolandırıcılık faaliyetinin diğer aşamalarına da iştirak ettikleri belirlenirse, üç veya daha fazla kişiyle işlenme hükmü uygulanabilecek.
Yargıtay dosyada HTS kayıtları ve ses analizi istedi
Yargıtay kararına konu olayda, kendisini polis olarak tanıtan kişiler bir vatandaşı telefonla arayarak kimlik bilgilerinin çalındığını ve adına şirket kurularak usulsüz işlemler gerçekleştirildiğini söyledi. Dolandırıcılar, mağdurun güvenini kazanmak amacıyla kendisi ve eşi hakkındaki bazı kişisel bilgileri de kullandı. Telefon görüşmelerinin ardından mağdura Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası ve Ankara Emniyet Müdürlüğünün antet ve logolarını taşıyan belgeler gönderildi. Bu yöntemle ikna edilen mağdur, 12 Eylül 2024 tarihinde bankadan çektiği 45 bin avroyu evinin önüne gelen sanığa teslim etti. Ertesi gün ise bankadaki 412 bin lirayı diğer sanığın banka hesabına aktardı.
Sanıklar suçlamaları kabul etmedi. Sanıklardan biri, banka ve kripto varlık hesaplarının eşi tarafından kullanıldığını savundu. Dosyada karı koca olan iki sanık hakkında benzer suçlardan kesinleşmiş mahkûmiyet kararları ve devam eden davaların bulunduğu da belirtildi. Yargıtay, sanıkların gerçek rollerinin ve suç işleme kastlarının kesin biçimde ortaya çıkarılması için mevcut delillerin yeterli olmadığını değerlendirdi.
Bu kapsamda yerel mahkemenin şu araştırmaları yapması gerektiğini belirtti:
-
Tüm sanıkların olay tarihinden makul süre önceki ve sonraki HTS kayıtlarının getirtilmesi.
Sanıkların birbirleriyle iletişim trafiğinin ayrıntılı biçimde incelenmesi.
Mağduru arayan telefon numaralarıyla sanıklar arasında iletişim bulunup bulunmadığının araştırılması.
Mağdurla yapılan telefon görüşmelerindeki seslerin sanıklara ait olup olmadığının belirlenmesi için ses analizi yaptırılması.
Mağdurun birden fazla farklı kişi tarafından aranıp aranmadığının tespit edilmesi.
Sanıklar hakkında benzer eylemler nedeniyle açılmış ve kesinleşmiş diğer dava dosyalarının getirtilerek incelenmesi.
Yargıtay, bu araştırmalar tamamlandıktan sonra sanıkların hukuki durumlarının yeniden değerlendirilmesini istedi.
Sahte kamu kurumu belgeleriyle dolandırıcılıkta ek suç hükmü
Kararda dikkat çeken bir diğer değerlendirme ise dolandırıcılık sırasında kamu kurumlarının isim, antet ve logolarının kullanılmasıyla ilgili oldu. Sanıkların mağdurun güvenini kazanmak için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası ve Ankara Emniyet Müdürlüğü adına düzenlenmiş izlenimi veren belgeler gönderdiği tespit edildi. Yargıtay, bu eylemin yalnızca TCK'nın 158/1-l maddesinde düzenlenen kişinin kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumlarının çalışanı olarak tanıtması suretiyle dolandırıcılık kapsamında değerlendirilmesinin yeterli olmadığını belirtti.
Mahkûmiyet kararları bozuldu
Yargıtay 11. Ceza Dairesi, eksik araştırma ve hukuki değerlendirme nedeniyle Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesinin kararını oy birliğiyle bozdu. Dosyanın yeniden değerlendirilmek üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verildi. Kararda, sanıkların eylemlerinin yeni düzenlemeyle getirilen TCK 158/4 kapsamında kalıp kalmadığının araştırılması, hesap kullandırma dışında suça katılımlarının bulunup bulunmadığının belirlenmesi ve buna göre ceza hükümlerinin uygulanması istendi.