Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), ağır ve riskli işlerde çalışan milyonlarca vatandaşı ilgilendiren yıpranma payı düzenlemesinin detaylarını uyguluyor. Fiili hizmet süresi zammı kapsamında, toplam 45 meslek grubunda çalışanlar hem prim gün sayılarını artırıyor hem de emeklilik yaşlarını öne çekebiliyor.
Risk derecesine göre ilave prim hesaplaması
Yıpranma payı süreleri, yapılan işin tehlike derecesine göre iki ana grupta hesaplanıyor:
-
Yıllık 180 Gün Ek Prim (Yüksek Risk Grubu): Maden işçileri, TSK personeli, emniyet mensupları, MİT çalışanları, Sahil Güvenlik personeli ve radyoaktif maddelerle çalışanlar bu grupta yer alıyor. Bu meslekler için her 1 yıla 6 ay ek prim veriliyor.
Yıllık 90 Gün Ek Prim: Gazeteciler, TRT haber personeli, itfaiyeciler, cam, çimento ve döküm fabrikası çalışanları ile sağlık personeli (doktor, diş hekimi, hemşire, eczacı vb.) bu kapsamda değerlendiriliyor. Bu çalışanlara her yıl için 3 ay ek prim tanımlanıyor.
Kamu ve özel sektörde uygulama şartları
Düzenlemenin emeklilik yaşına yansıması sigorta statüsüne göre farklılık gösteriyor:
-
Kamu Görevlileri: Kazanılan yıpranma sürelerinin bir kısmı doğrudan emeklilik yaş sınırından düşülüyor.
Özel Sektör Çalışanları: Bu haktan yararlanabilmek için öncelikle kapsamdaki işlerde en az 3.600 prim gününün doldurulması gerekiyor. Şart sağlandığında, biriken yıpranma süresinin yarısı (genel olarak en fazla 3 yıla kadar) yaş haddinden indiriliyor.
-
