Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski'nin, Rus güçlerine karşı mücadelede gösterdiği katkı nedeniyle Ukrayna özel kuvvetlerine bağlı bir birliğe Ukrayna İsyan Ordusu (UPA) adının verilmesini onaylaması, Polonya'da büyük tepki topladı. Bu gelişme üzerine, Polonya'nın en yüksek ve en eski devlet nişanı olan Beyaz Kartal Nişanı'nın Zelenski'den geri alınması konusu gündeme geldi.
Polonya, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik savaşında Kiev'in en güçlü destekçilerinden biri olarak öne çıkmıştı. Eski Polonya Cumhurbaşkanı Andrzej Duda, 2023'te Zelenski'ye bu nişanı vermişti.
Cumhurbaşkanı Nawrocki, Varşova'da yaptığı açıklamada, Ukrayna İsyan Ordusu'nun yüceltilmesinin Rus propagandasına malzeme sağladığını belirtti. Nawrocki, Ukrayna'nın Rusya'ya karşı desteklenmesinin Polonya açısından stratejik bir hedef olduğunu vurgularken, tarihsel hafızaya zarar veren adımların görmezden gelinemeyeceğini ifade etti.
Nawrocki, Beyaz Kartal Nişanı Kurulu'nun 8 Haziran'da toplanacağını duyurdu. Kurulun, Polonya'nın en yüksek devlet nişanına ilişkin süreçleri değerlendirirken, Zelenski'ye verilen nişanın geri alınması konusunun da gündemine eklenmesini önerdiğini açıkladı. Nawrocki, nihai karar alınmadan önce belirli resmi mekanizmaların işletilmesi gerektiğini de sözlerine ekledi.
VOLHİNYA KATLİAMLARI YENİDEN GÜNDEMDE
Ukrayna İsyan Ordusu, bazı Ukraynalılar tarafından Sovyetler Birliği ve Nazi Almanyası'na karşı direnişin, ayrıca Moskova'dan bağımsızlık mücadelesinin sembollerinden biri olarak görülüyor.
Ancak Polonya'da aynı örgüt, 1943-1945 yılları arasında Volhinya bölgesinde yaşanan katliamlarla ilişkilendiriliyor. Polonya'ya göre bu dönemde Ukraynalı milliyetçiler tarafından yaklaşık 100 bin Polonyalı öldürüldü. Misilleme saldırılarında ise binlerce Ukraynalının da hayatını kaybettiği belirtiliyor.
Ukrayna Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Heorhiy Tykhyi, Polonya'daki olumsuz tepkinin üzüntü verici olduğunu söyledi. Tykhyi, Ukrayna'nın Varşova'yı incitmek istemediğini belirterek, "Tarihimiz gösteriyor ki Ukraynalılar ile Polonyalılar arasındaki anlaşmazlıklardan yalnızca Moskova faydalanır" mesajını verdi. Ukrayna tarafı, askeri birlik için seçilen ismin, Ukraynalı askerler açısından Moskova'nın emperyal politikalarına karşı direnişi simgelediğini savundu.
POLONYA: KURBANLARIN HATIRASI YARALANDI
Polonya Dışişleri Bakanlığı da sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, Ukrayna'daki birliğe Ukrayna İsyan Ordusu adının verilmesine tepki gösterdi. Bakanlık, kararın "o örgütün kurbanlarının hatırasını yaraladığını" ve iki ülke arasındaki diyaloğa zarar verdiğini bildirdi.
Bu tartışma, savaş boyunca Ukrayna'ya siyasi, askeri ve insani destek sağlayan Polonya ile Kiev arasında tarihsel hafıza kaynaklı gerilimin yeniden görünür hale geldiğini gösterdi. Kiev yönetimi Polonya'nın desteği için teşekkür ederken, Varşova ise Ukrayna ile dayanışmanın, geçmişte yaşanan katliamların görmezden gelinmesi anlamına gelmeyeceğini vurguluyor.
