İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Mekke İttifakı üyesi Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan temsilcileriyle Tahran'da gerçekleştirdiği görüşmede, İslam ülkeleri arasındaki iş birliğinin önemine dikkat çekerek birliği sağlayacak her mutabakatı desteklediklerini belirtti.
İran Cumhurbaşkanlığından yapılan resmi yazılı açıklamaya göre, Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, başkent Tahran’da Mekke İttifakı üyesi olan Suudi Arabistan, Pakistan ve Türkiye'den üst düzey yetkilileri kabul etti. Bölgesel güvenlik, iş birliği ve ortak kapasitelerin ele alındığı görüşmede, İslam dünyasının birliğine yönelik önemli mesajlar verildi.
Pezeşkiyan, İslam ülkelerinin ortak kapasitelerini harekete geçirerek dünyaya adalet ve kalkınma modeli sunabileceğini vurgulayarak, "İslam ülkelerinin birliğini sağlayacak her mutabakatı destekliyoruz" ifadelerini kullandı. Ülkesinin bölgedeki iş birliğinin derinleştirilmesi hususunda ciddi bir siyasi iradeye sahip olduğunu dile getiren Pezeşkiyan, anlaşmazlıkların ortadan kaldırılması ve ortak potansiyellerden yararlanılması yönündeki her türlü adımı desteklediklerini yineledi.
Mekke savunma ittifakı nedir?
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında bölgesel güvenlik, istikrar ve ortak caydırıcılığı artırmak amacıyla kurulan stratejik bir savunma paktı olan Mekke Ortak Savunma Antlaşması, 7 Ağustos 2026 tarihinde Suudi Arabistan’ın Mekke şehrinde, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Muhammed bin Selman ile Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif tarafından imzalanmıştır. İttifakın temel özellikleri ve kapsamı şu başlıklardan oluşmaktadır:
-
Kolektif Güvenlik Anlayışı: Antlaşmanın temelini kolektif güvenlik prensibi oluşturur. Buna göre; taraflardan herhangi birine yönelik gerçekleştirilecek bir silahlı saldırı veya saldırganlık eylemi, doğrudan tüm üye ülkelere yapılmış bir saldırı olarak kabul edilir ve bölgesel risklere karşı ortak bir caydırıcılık kalkanı hedeflenir.
Savunma Sanayii ve Askerî İş Birliği: Pakt yalnızca askeri yardımlaşmayı değil, aynı zamanda savunma sanayiinde derinlemesine bir entegrasyonu öngörür. Bu kapsamda ortak üretim ve Ar-Ge projeleri yürütülmesi, kapsamlı lojistik ağların kurulması ve askeri kapasiteyi artırmak amacıyla uzman personel değişimi gerçekleştirilmesi planlanmaktadır.
Hedef, Kapsam ve Genişleme Potansiyeli: İttifak yetkilileri, anlaşmanın tamamen savunma odaklı olduğunun ve herhangi bir üçüncü ülkeyi doğrudan hedef almadığının altını çizmektedir. Diğer bölge ülkelerinin katılımına açık esnek bir mekanizma olarak tasarlanan yapının; Mısır ve Katar gibi aktörleri içine alacak şekilde genişlemesi ve İran gibi komşu ülkelerle bölgesel gerilimleri azaltma/diyalog mekanizmaları kurma yönündeki diplomatik temasları gündemdedir.
