Tarihin en dikkat çekici şifrelerinden biri yapay zekâ sayesinde çözüldü. Fransa İmparatoru Napolyon Bonapart tarafından 1809 yılında General Auguste de Marmont’a gönderilen gizli askeri mektup, yazılmasından 217 yıl sonra tamamen okunabilir hale getirildi. Cumhuriyet'te yer alan habere göre, Fransa ile Avusturya arasındaki savaş öncesinde kaleme alınan mektupta, iki ülkenin kuvvetlerinin gücü ve konumlarına ilişkin bilgiler bulunuyordu. Napolyon, Marmont’tan yürüyüş için hazırlık yapmasını isterken, generaline “birkaç birlik ya da bir grup ayaktakımı” tarafından yıldırılmaması yönünde talimat veriyordu. Mektubun çözülmesi, Napolyon’un kritik bir askeri sefer öncesinde generalleriyle nasıl iletişim kurduğunu ortaya koyması açısından tarihçiler için önemli bir kaynak niteliği taşıyor.
Şifre altı saatte çözüldü
Şifreyi çözen isim, siber güvenlik şirketi SentinelOne’da görev yapan yapay zekâ mühendisi Carter Church oldu. Yaklaşık 1300 karakterden oluşan şifreli metin, yapay zekâ desteğiyle ilk kez bütünüyle okunabilir hale getirildi. Mektubun orijinal şifre anahtarının zaman içinde kaybolduğu belirtilirken, kullanılan sistemin oldukça karmaşık olduğu ortaya çıktı. Şifredeki bazı semboller tek bir harfi temsil ederken, bazı semboller doğrudan bir kelimeyi karşılıyordu. Church ve yapay zekâ sistemi, öncelikle mektuptaki sembolleri metne aktardı. Daha sonra daha önce çözülmüş kod parçalarıyla karşılaştırma yapıldı. Sistem, milyonlarca olası kelime kombinasyonunu değerlendirerek anlamlı metne ulaşmaya çalıştı. Bu yoğun çalışma yaklaşık altı saat içinde sonuç verdi.
217 yıl sonra gizli mesaj ortaya çıktı
Şifreyi çözen Carter Church, daha önce tarihî bir askeri şifre üzerinde çalışmadığını belirtti. Church, çalışmaya 1941 yılına ait şifreli bir Alman askeri mesajının yapay zekâ yardımıyla çözülmesinden esinlenerek başladığını ifade etti. Uzmanlara göre Napolyon’un mektubunda kullanılan şifre, teorik olarak insan kriptologlar tarafından da çözülebilecek nitelikteydi. Ancak bunun son derece uzun ve zahmetli bir çalışma gerektireceği değerlendiriliyor. Mektubun yazılmasından bu yana geçen 217 yıl boyunca hiçbir kriptolog şifreyi bütünüyle çözemedi. Yapay zekânın devreye girmesiyle birlikte Napolyon’un Avusturya seferi öncesinde verdiği gizli talimatlar gün yüzüne çıktı.
Marmont mareşalliğe yükseldi
Çözülen mektubun, Napolyon’un Avusturya’ya karşı yürüttüğü kritik sefer öncesindeki askeri planlamasına ışık tuttuğu belirtildi. Marmont, daha sonra günümüzde Hırvatistan sınırları içerisinde kalan bölgedeki birlikleriyle harekete geçti ve Napolyon’un Avusturya karşısındaki zaferine katkı sağladı. General Marmont, bu gelişmelerin ardından mareşalliğe yükseltildi.
