Mekke Ortak Savunma Anlaşması kapsamında tesis edilen Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı; Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Selçuk Bayraktaroğlu ile Pakistanlı ve Suudi Arabistanlı yetkililerin katılımıyla İstanbul'da gerçekleştirildi.
İlk toplantı İstanbul'da
Toplantının ardından Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada şu ifadelere yer verildi: "Türkiye Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti ve Suudi Arabistan Krallığı’nın Dışişleri ve Savunma Bakanları ile Genelkurmay Başkanları, Mekke Ortak Savunma Anlaşması’yla teşkil edilen Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi formatında 31 Ağustos 2026 tarihinde İstanbul’da bir araya gelmişlerdir.
"Üç ülke, barış ve istikrar için birlikte çalışacak"
Üç ülke, bölgelerinde sürdürülebilir barış ve istikrarın sağlanmasını teminen, bölgesel sahiplenme anlayışıyla, Mekke Anlaşması’nın sunduğu çerçeve dahilinde birlikte çalışma kararlılıklarını teyit etmektedir. Bu hedef doğrultusunda, krizlerin barışçıl çözümünü teşvik etmek üzere, gerilimin düşürülmesine ve itidali sağlamaya yönelik gayretleri desteklemeyi sürdüreceklerdir.
Bugün, üç ülke, dayanışmalarını güçlendirecek, kollektif caydırıcılık ve savunmalarının muteberliğini ve etkinliğini sağlayacak, adil, kapsayıcı ve kalıcı barışa yönelik bölgesel gayretlere ve iş birliğine dayalı güvenliğe katkıda bulunacak şekilde, Mekke Anlaşması kapsamındaki iş birliğinin daha da kurumsallaştırılması için adımlar atma hususunda mutabık kalmışlardır.
Mekke Anlaşması çerçevesinde yürütülecek çalışmaları desteklemek üzere Suudi Arabistan’da bir Genel Sekreter’in başkanlığında Sekretarya kurulacaktır. Sekretarya’ya, ilk olarak, Pakistan İslam Cumhuriyeti’nden, üç yıl süreyle görev yapacak bir Genel Sekreter başkanlık edecektir.
"Savunma sanayi iş birliği için birlikte çalışılacak"
Müşterek faaliyetler aracılığıyla, savunma sanayi iş birliği, ortak teknoloji geliştirilmesi ve ortak üretim yoluyla savunma yeteneklerinin ve silahlı kuvvetlerinin uyumunu güçlendirmek üzere de çalışacaklardır. Üç ülke, Mekke Anlaşması’nı kurumsallaşmış ve kararlı bir şekilde uygulayarak bölgesel barış ve istikrara gerekli katkılarda bulunacaklardır."
Öte yandan Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, toplantının ardından yaptığı açıklamada hem Mekke Savunma İttifakı'nın yol haritasını anlattı hem de İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'ya yönelik mesajlar verdi.
"Netanyahu tehdidiyle uluslararası sistem savaşmalı"
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın açıklamalarında en dikkat çeken bölüm Netanyahu'ya yönelik sözleri oldu. Fidan, "İnsanlığın, uluslararası toplumun ve güvenliğin ortak düşmanı haline gelmiş Netanyahu, ciddiye alınacak bir insan değildir. Netanyahu, onun mentalitesi ve onunla beraber hareket eden soykırımcı kitle sadece Türkiye için değil, bütün küresel güvenlik için bir tehdit oluşturmaktadır. Filistinli kanı dökmekten, Müslüman kanı dökmekten zevk alan bu caninin artık durdurulması gerekiyor. Bu Netanyahu tehdidiyle uluslararası sistem savaşmalıdır. Benim mesajım bu." ifadelerini kullandı.
İttifakın resmi adı belli oldu
Fidan, toplantıda yeni savunma yapılanmasının resmi adı konusunda da mutabakata varıldığını açıkladı. Bakan Fidan, "Bugün itibarıyla anlaşmayla öngörülen kurumsal yapının oluşturulması için çalışmalarımıza da başlamış olduk. Her şeyden önce ittifakımızın resmi adı üzerinde mutabık kaldık: Mekke Savunma İttifakı. Büyük bir uyum içerisinde ve derinlik içerisinde toplantıda kardeşlerimiz görüşlerini ifade etti. Burada alınan kararların hayırlı uğurlu olmasını diliyorum." dedi.
"İttifak bölgedeki tüm devletlere açık"
Mekke Savunma İttifakı'nın herhangi bir ülkeye karşı kurulmadığının altını çizen Fidan, yapılanmanın savunma temelli olduğunu söyledi. İttifakın devletlerin egemenliği, toprak bütünlüğüne saygı ve içişlerine müdahale etmeme ilkelerine dayandığını ifade eden Fidan, bölgedeki devletlere kapının açık olduğunu belirtti. Fidan, "İttifak, devletlerin egemenliği ve toprak bütünlüğüne saygı ile içişlerine müdahale etmeme gibi uluslararası hukuk ilkelerine dayanmaktadır. İttifakın herhangi bir devlete karşı olmadığını aksine bu temel ilkelere yad eden bölgemizdeki tüm devletlere açık olduğunu bir kez daha vurguluyoruz. İttifakın genişlemesi konusunda hemfikiriz ama tabii bu da süreç içerisinde olacaktır." ifadelerini kullandı.
"Bölgedeki belirsizliğin azalacağını göreceğiz"
Yeni ittifakın bölgesel güvenliğe etkisine ilişkin de konuşan Fidan, "Bu ittifakla bölgede giderek daha büyük bir istikrarın oluşacağını, belirsizliğin azalacağını göreceğiz." dedi.
