Kamu çalışanları için yapay zeka kullanımında yeni bir dönem başlıyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen 2026-2030 dönemi Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı kapsamında kamu personeline temel yapay zeka okuryazarlığı eğitimi verilmesi planlanıyor. Eğitimler e-öğrenme yöntemiyle gerçekleştirilecek. Personelin görev ve sorumluluklarına göre ayrıca kısa uygulama modülleri hazırlanacak. Eğitimlerin tamamlanması kamu kurumlarının insan kaynakları sistemleri üzerinden zorunlu tutulacak.
Başarı düzeyi de takip edilecek
AA muhabirinin edindiği bilgiye göre, kamu personelinin yalnızca eğitimleri tamamlayıp tamamlamadığına bakılmayacak. Çalışanların eğitimlerde gösterdiği başarı düzeyi de düzenli olarak takip edilecek. Program kapsamında yapay zekanın temel kavramları, üretken yapay zeka araçlarının güvenli kullanımı, kişisel verilerin korunması, yanlış bilgi ve deepfake içeriklere karşı farkındalık ile yapay zekanın etik kullanımı konusunda eğitim verilecek. Eğitimleri başarıyla tamamlayan personele, ölçme ve değerlendirme sonuçlarına göre sahip oldukları temel yetkinlikleri gösteren seviye bazlı mikro sertifikalar verilecek.
Her kamu kurumunda yapay zeka yöneticisi olacak
Kamu kurumlarındaki yapay zeka dönüşümünün yönetilmesi için her kurumda bu alandan sorumlu bir birim amiri veya başkana bağlı üst düzey yönetici görevlendirilecek. Yapay zeka yöneticisi, kurumun yapay zeka projeleri ve uygulamalarından oluşan portföyü yönetecek. Projelerin ilerleme durumunu düzenli şekilde takip ederek raporlayacak. Kamu kurumlarındaki dönüşüm, “tara-pilotla-ölçekle” yaklaşımıyla yürütülecek. Öncelikle yapay zekanın kullanılabileceği alanlar belirlenecek, ardından pilot uygulamalar gerçekleştirilecek. Başarılı sonuç veren projeler ise daha geniş ölçekte uygulanacak. Görevlendirmelerin tamamlanmasının ardından kurumların 12 hafta içinde üç yıllık Yapay Zeka Yol Haritası ve yıllık hedeflerini hazırlaması planlanıyor.
Yapay zeka projelerinde girişimcilere öncelik
Pilot uygulamalar ve ilk ölçekli yapay zeka yatırımlarında küçük ve orta hacimli alımların önceliklendirilmesi hedefleniyor. Yapay zeka projelerine yönelik kamu alımlarına katılacak girişimlerde ise teknogirişim belgesine sahip olma şartı esas alınacak. Bakanlıklar bünyesinde yapay zekadan yararlanılabilecek alanlar sistematik biçimde taranacak. Potansiyeli yüksek alanlarda hızlı pilot uygulamalar başlatılacak. Başarı kriterlerini karşılayan projelerin 6 ila 12 ay içinde ölçeklendirilmesi hedeflenecek.
10 bakanlıkta en az 30 pilot proje
Plan kapsamında ilk 12 ay içerisinde en az iki pilot dalgasının hayata geçirilmesi ve 10 veya daha fazla bakanlıkta toplam en az 30 yapay zeka pilotunun başlatılması hedefleniyor. Ayrıca en az 10 kritik kamu hizmeti için pilot uygulamadan ölçeklendirmeye kadar uzanan uçtan uca bir “pilot-ölçek hattı” oluşturulacak.
e-Devlet'te yapay zeka dönemi
Yapay zeka dönüşümünde öncelikli alanlardan biri de e-Devlet olacak. Vatandaşların yapay zeka destekli kamu hizmetleriyle doğrudan karşılaşacağı sistemde kişiselleştirilmiş hizmet yönlendirmesi, başvuruların ön kontrolü ve akıllı belge desteği gibi uygulamalar öncelikle pilot olarak hayata geçirilecek. En az 5 yapay zeka destekli vatandaş hizmetinin e-Devlet üzerinden pilotlanması ve ardından ölçeklendirilmesi planlanıyor. Bu uygulamalarda kişisel verilerin korunması, alınan kararların açıklanabilir olması ve insan gözetiminin korunması temel ilkeler arasında yer alacak. Kamu kurumlarında kullanılmaya başlanacak yüksek etkili yapay zeka sistemleri için de belgelendirme ve değerlendirme süreçlerinden geçme zorunluluğu getirilecek.
