Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinden yararlanamayan ve emeklilik hayalleri 15-20 yıl ötelenen milyonlarca çalışan için Ankara'da önemli bir gelişme yaşandı. Büyük Birlik Partisi (BBP) Genel Başkanı Mustafa Destici, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yaptığı görüşmede kademeli emeklilik beklentisini doğrudan gündeme getirdiğini duyurdu. Bu görüşme, konunun en üst düzeyde ele alındığını göstermesi açısından umutları artırdı.
Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde gerçekleşen zirvenin ardından açıklama yapan Destici, sahadaki talepleri Cumhurbaşkanı Erdoğan'a aktardığını belirtti. Destici, görüşmenin içeriğine dair, “Kademeli emeklilik talebi var. Bunu söyledik. Diğer taraftan çalıştığı yıla göre, prim sayına göre, emeklilik maaşlarının yeniden düzenlenmesini söyledik" ifadelerini kullandı. Bu açıklama, Emeklilikte Adalet Derneği (EMADDER) gibi platformların uzun süredir yürüttüğü mücadelenin siyasetin zirvesine taşındığı şeklinde yorumlandı.
Kademeli emeklilik nedir, kimleri kapsayacak?
Kademeli emeklilik, 8 Eylül 1999 sonrası sigorta girişi olan ve EYT düzenlemesini kıl payı kaçıran çalışanlar için adil bir geçiş sistemi oluşturmayı hedefliyor. Mevcut sistemde, bir gün farkla işe başlayan bir kişinin emekliliği 17 yıla kadar uzayabiliyor. Uzmanlar bu durumu "adalet duygusunu zedeleyen sert bir eşik" olarak tanımlıyor. Gündemdeki teklifler, özellikle 1999 ile 2008 arasında sigortalı olanların işe giriş tarihlerine göre yaş ve prim gün sayısının kademeli olarak belirlenmesini öngörüyor. Ancak henüz yasalaşmış resmi bir tablo bulunmuyor.
Meclis'te kademeli emeklilik için bir çalışma var mı?
Şu an itibarıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi'nden (TBMM) geçmiş ve yasalaşmış bir kademeli emeklilik düzenlemesi bulunmuyor. Ancak konu, milletvekillerinin gündeminde. CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay tarafından sunulan kanun teklifi, 1999 ile 2008 arası sigortalı olanlar için kademeli bir sistem öneriyor. Ayrıca Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan'a yönelik soru önergeleri de Meclis kayıtlarında yer alıyor. Siyasi kulislerdeki hareketlilik devam etse de milyonların beklediği yasal adım henüz atılmış değil.
Kademeli emeklilik SGK'nın bütçesini bozar mı?
Düzenlemeye karşı en sık dile getirilen endişe, Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) aktüeryal dengesinin bozulacağı yönünde. Ancak SGK Uzmanı Dilek Ete, bu tezin gerçeği yansıtmadığını savunuyor. Ete'ye göre, EYT'den emekli olanların yüzde 57'si çalışmaya devam ederek kuruma Sosyal Güvenlik Destek Primi (SGDP) ödüyor. Asıl sorunun emekliler değil, kayıt dışı istihdam olduğunu belirten Ete, "Türkiye'de aktüeryal dengeyi bozan unsur emekliler değil, kayıt dışı istihdam sorununun çözülememesidir” diyerek tartışmalara farklı bir boyut getirdi.
Milyonlarca vatandaş, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a iletilen taleplerin ardından hükümetten gelecek somut adımları beklemeye başladı. Henüz resmi bir takvim açıklanmamış olsa da, konunun en üst düzeyde ele alınması, çözüm beklentisini canlı tutuyor. Vatandaşların, sosyal medyada dolaşan ve resmi olmayan emeklilik tablolarına itibar etmemesi, yalnızca resmi açıklamaları takip etmesi büyük önem taşıyor.
