Türkiye ile Libya arasında imzalanan deniz yetki alanları sınırlandırma anlaşması, son gelişmelerle tekrar gündemin merkezinde. GZT Yayın Yönetmeni Doğukan Gezer’e konuşan GZT YouTube Harita program konuğu Müstafi Tümamiral Prof. Dr. Cihat Yaycı, bölgedeki enerji rekabetini ve Avrupa Birliği'nin duyduğu rahatsızlığın arka planını anlattı. Yaycı, Yunanistan ve GKRY'nin 2002 yılında Sevilla Üniversitesi'ne hazırlattığı harita üzerinden Türkiye’yi sadece 40 bin kilometrekarelik bir alana hapsetme planlarının nasıl bozulduğunu detaylandırdı.
'Yunanistan bir takımada devleti değildir'
Amiral Cihat Yaycı, dünya küresinin eğimi hesaba katılmadan, sadece düz bir kağıt üzerinden yapılan karşılıklı kıyı değerlendirmelerinin hukuken geçersiz olduğuna dikkat çekti. Türkiye ve Libya'nın küresel form gereği karşılıklı kıyılarının bulunduğunun belirten Yaycı, ana karaların kıta sahanlığında yer alan adalara dayandırılarak deniz sahaları talep edilemeyeceğinin altını çizdi. Yaycı konuyu, 'Yunanistan bir takıma ada devleti değildir. Yunanistan adaları olan bir ana kara devletidir.' sözleriyle özetleyerek, Atina'nın Mısır veya Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile anlaşma yapabilecek coğrafi bir üstünlüğünün bulunmadığını ifade etti.
'Tobruk'taki onay Atina'yı çökertti'
Sürecin 2010 yılında başlayıp 2019'da resmiyete döküldüğünü hatırlatan Yaycı, yakın zamanda yaşanan ve dengeleri değiştiren diplomatik bir gelişmeyi de paylaştı.
20 Ekim 2026 tarihinde Libya'nın doğusunda yer alan Tobruk'taki Temsilciler Meclisi'nin, daha önceki ret kararını oy birliğiyle iptal ederek Türkiye ile yapılan mutabakatı resmen onayladığını açıkladı. Bu hamlenin anlaşmayı geçersiz saymaya çalışan Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin umutlarını bitirdiğini aktaran Yaycı, siyasi liderliğin belirleyici rolüne işaret ederek, 'Bu irade Sayın Cumhur Başkanının iradesidir. Bak çok net söylüyorum. Ben onu gördüm. Sayın Cumhurbaşkanı bu anlaşma imzalanacak demeseydi imzalanmazdı.' ifadelerini kullandı.
'Trilyonlarca dolarlık doğalgaz yatağı güvence altında'
Akdeniz sularında atılan bu tarihi imza sayesinde Türkiye, batı sınırını güvenceye alarak 189 bin kilometrekarelik bir deniz alanını tescilledi. İlgili sahanın Türkiye'nin yüzlerce yıllık ihtiyacını karşılayabilecek kapasitede doğalgaz ve petrol rezervlerine ev sahipliği yaptığını hatırlatan Amiral Cihat Yaycı , ülkenin devasa bir enerji potansiyeline eriştiğini anlattı. Sürecin Libya tarafı için de büyük kazanımlar getirdiği, ülkenin Atina'nın dayatmalarına kıyasla yüzde 60 oranında daha fazla deniz yetki alanına kavuştuğu belirtildi. Sahadaki hakların tavizsiz bir şekilde korunması gerektiğini vurgulayan Yaycı, 'Mavi vatan bir masal da değildir. Mavi vatan bir gerçektir.' diyerek sözlerini noktaladı.
