Edremit Körfezi genelinde süren zeytin hasadında, ürünün yaprağından posasına kadar her parçası ekonomik bir değere dönüştürülüyor.
Bölgede sonbaharda başlayan ve verime bağlı olarak ocak ayının sonuna dek devam eden hasat sürecinin ardından, zeytinler sıkım tesislerine ulaştırılıyor.
Bahçelerden toplanarak fabrikalara getirilen zeytinler, çekirdekleriyle birlikte preslenerek zeytinyağı üretiminde kullanılıyor.
Sıkım sonrası geriye kalan ve zeytin hamuru olarak bilinen posa (pirina), işlenmek üzere özel pirina tesislerine sevk ediliyor.
Bu atıklar, taşıyıcı bantlar vasıtasıyla yaklaşık 1000 derece sıcaklığa sahip, kendi ekseninde dönen silindir fırınlarda kurutma işlemine tabi tutuluyor.
Kurutma aşamasını tamamlayan zeytin posası, ardından farklı kazanlara aktarılarak kimyasal yöntemlerle damıtılıyor.
Pirinadan elde edilen yağların bir bölümü işlenerek yemeklik yağa dönüştürülürken, kalan kısmı ise sabun üretiminde kullanılıyor.
Yağı tamamen çıkarılan posa ise preslenerek enerji santralleri ile soba ve kalorifer sistemlerinde yakıt olarak değerlendiriliyor.
Balıkesir Üniversitesi Edremit Meslek Yüksekokulu Zeytincilik ve Zeytin İşleme Teknolojisi Bölümü Öğretim Görevlisi
Dr. Mücahit Kıvrak, zeytinin hiçbir kısmının ziyan edilmediğine vurgu yaptı.
Kıvrak, pirinanın gıda ve sanayi sektörleri için önemine değinerek şu ifadeleri kullandı:
"Zeytin çevreci bir üründür. Yağı ayrı, sofralığı ayrı değerdir.
Yaprağından ve pirinasından da farklı alanlarda yararlanırız. Tesislerde neminden arındırılan ve hekzan maddesiyle yağı alınan pirina, gübre ve yakıt sanayisine ciddi katkı sağlar.
Karasuyun dahi buharlaştırılması veya değerlendirilmesi mümkündür. Doğru yöntemlerle toplanan zeytinden natürel sızma elde edildikten sonra kalan pirina yağı, özellikle rafine edildikten sonra yemeklerde ve yoğun kızartmalarda güvenle kullanılabilir."
Bir pirina işleme tesisinin müdürü Keskin Aral da 100 kilogram pirinadan yaklaşık 2 kilogram ham pirina yağı ve 7-8 kilogram biyokütle elde ettiklerini anlatarak, "Uygun olanlar rafinasyon işlemine alınarak yemeklik ve kızartmalık yağ haline getiriliyor. Yüksek asitli yağlarımızı ise sabun üretiminde değerlendiriyoruz.
Ürünlerimizi iç pazarın yanı sıra ABD ve Kanada başta olmak üzere birçok ülkeye ihraç ediyoruz." dedi.
