Düzce'de bez bebek üreten Emine Türesin'e kültürel miras taşıyıcısı ünvanı

Düzce'de folklorik giysili bez bebekler üreten 54 yaşındaki emekli usta öğretici Emine Türesin, Kültür ve Turizm Bakanlığından "Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı" ünvanını aldı.

Düzce'de bez bebek üreten Emine Türesin'e kültürel miras taşıyıcısı ünvanı

Düzce'de folklorik giysili bez bebekler üreten 54 yaşındaki emekli usta öğretici Emine Türesin, lise yıllarında artan kumaşlarla oyuncaklarını giydirerek başlayan tutkusunu Kültür ve Turizm Bakanlığından aldığı "Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı" ünvanıyla taçlandırdı.

Derslerde artan kumaşlardan kıyafetler dikti

2 çocuk annesi Türesin'in geleneksel el sanatlarına ilgisi, yaklaşık 40 yıl önce Düzce Kız Meslek Lisesi Giyim Bölümü'nde okuduğu yıllarda başladı. Derslerde artan kumaş parçalarından küçük kıyafetler diken Türesin, okulda yapılan oyuncakları giydirdi.

Liseden mezun olmasının ardından aile bütçesine katkı sağlamak için Halk Eğitimi Merkezi bünyesinde usta öğretici olarak göreve başladı. Giyim ve dekoratif ev tekstili alanlarında Cumayeri ilçesinin dağ köylerinde çalışan Türesin, burada tanıştığı farklı kültürlerden etkilendi.

Düzce

Folklorik giysili bebek üretimi 9 yıl önce başladı

Uzun yıllar içinde ukde kalan geleneksel kültürleri yaşatma düşüncesini Türesin, yaklaşık 9 yıl önce hayata geçirdi. Kentte bir arada yaşayan çeşitli kültürlerin geleneksel kıyafetlerinden ilham alarak folklorik giysili bebek üretimine yöneldi.

İŞKUR ve Halk Eğitim Merkezi işbirliğiyle açılan kurslarda çok sayıda öğrenci yetiştirdi, evinin bir odasını da atölyeye dönüştürdü. 2024'te emekli olduktan sonra da çalışmalarını sürdüren Türesin, yaklaşık 500 folklorik giysili bebek üretti.

Bez bebeklerinin bir bölümü Ankara ve Düzce'deki oyuncak müzelerinde sergileniyor. Ürünlerin çoğunu atık tekstil malzemeleri ve eski çeyizlerden çıkan sağlam kumaş parçalarıyla yapıyor.

Düzce

Türesin: Çok sevdiğim kültürleri bebeklerin üzerinde uygulamaya başladım

Türesin, liseden sonra köylerde usta öğreticilik yaparken tanıdığı farklı kültürlerin folklorik giysili bebeklere olan ilgisini başlattığını söyledi.

Düzce'nin kültür mozaiğini bebeklerle yaşatmaya çalıştığını belirten Türesin, "Çok sevdiğim kültürleri bebeklerin üzerinde uygulamaya başladım. Araştırarak tabii ki. Giysilerin süsleme teknikleri, başlık çalışması, gömlek, cepken, şalvar, kullanılan kumaşlar ve malzemeler. Bunları araştırarak bebeklerin üzerinde uygulamaya başladım." dedi.

Düzce

Atık kumaş ve eski sandık tekstilleri kullanıyor

Uzun yıllar İŞKUR ve Halk Eğitimi Merkezi bünyesinde açılan kurslarda çok sayıda öğrenci yetiştirdiğini anlatan Türesin, folklorik giysili bez bebek sanatını tanıtmak amacıyla çıktığı yola emekli olduktan sonra da devam ettiğini kaydetti.

Türesin, sıfır atık ve geri dönüşüm projelerine de destek verdiğine değinerek şöyle devam etti:

"Kullandığım malzemeler genelde geri dönüşüm malzemeleri oluyor. Eski minderler, eski kıyafetler, bunların yıpranmamış kısımlarını alıp bebeklerimin üzerinde kullanacağım yöreye uygun bir şekilde çalışıyorum. Sıfır atık derken bebeklerin kendi iç dolgusunu da artık kumaşlardan ve yünlerden yapıyorum. Aynı zamanda babaannelerimizden, anneannelerimizden kalan kırlent, minder, giysi, başörtü, yemeni ve kuşakları da kullanıyoruz. Zenginlik kazandırıyor çalışmalara. İç Anadolu, Güneydoğu, Ege, Marmara Bölgesi, aslında Türkiye'nin dört bir yanına ait bebekler çalışıyorum. Düzce zaten bunların hepsini içine alan kültür mozaiği. Laz, Çerkes, Abaza, Boşnak, Kürt, Manav gibi birçok yörenin bebeğini çalışıyorum."

Türesin, bugüne kadar 500'e yakın folklorik giysili bez bebeği, hem usta öğretici olduğu dönemde hem de emekli olduktan sonra atölyeye çevirdiği evinin odasında yaptığını ifade etti.

Bez bebeklerin bir kısmını sattığını, bir bölümünü ise hediye ettiğini aktardı. Ürünlerini birçok ile gönderdiğini, kentte hediye amacıyla çokça tercih edildiğini ve Ankara ile Düzce'deki oyuncak müzelerinde sergilendiğini de ekledi.

Türesin, bu sanatı çevresindeki usta öğretici arkadaşlarına da öğreterek daha geniş kitlelere ulaştırmak istediğini dile getirdi ve sözlerini şöyle tamamladı:

"Gençlik yıllarımda başlayan tutkumu daha ileriye taşımanın gururunu yaşıyorum. Bu yıl almış olduğum 'Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı' ünvanı aslında kariyerim boyunca emeğimin karşılığı olduğu. Güçlü bir misyonu yüklendiğimi düşünüyorum. Gençliğimden kalan hobim artık benim için misyon oldu. Bunu gelecek nesillere aktararak Allah'ın izniyle daha da ileriye taşıyacağım."

Düzce

Deniz Ay
Editör