AİHM, Can Atalay kararını açıkladı!

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Türkiye İşçi Partisi Milletvekili Can Atalay’ın derhal serbest bırakılması gerektiğine hükmetti.

AİHM, Can Atalay kararını açıkladı!

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) İkinci Dairesi, tutuklu bulunan avukat Şerafettin Can Atalay’ın başvurusunda hak ihlali olduğuna karar verdi. Mahkeme, Atalay’ın derhal serbest bırakılması ve milletvekilliği görevini yerine getirmesi için gerekli adımların atılması gerektiğine hükmetti.

Strazburg’da bulunan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi İkinci Dairesi, Gezi Parkı davası kapsamında 18 yıl hapis cezasına çarptırılan ve 14 Mayıs 2023 genel seçimlerinde Türkiye İşçi Partisi’nden (TİP) Hatay Milletvekili seçilmesine karşın tahliye edilmeyen Şerafettin Can Atalay’ın başvurusunu sonuçlandırdı. AİHM, başvuruya ilişkin incelemesinde Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin birden fazla maddesinin ihlal edildiği sonucuna vardı.

Kararın detayları

Yüksek Mahkeme tarafından açıklanan kararda, Atalay’ın özgürlük ve güvenlik hakkını düzenleyen 5'inci maddenin 1'inci ve 4'üncü fıkralarının ihlal edildiği belirtildi. Kararda ayrıca serbest seçim hakkını güvence altına alan 1 No’lu Protokol'ün 3'üncü maddesi ile haklara getirilen kısıtlamaların öngörülen amaçlar dışında kullanılması yasağını düzenleyen 18'inci maddenin ihlal edildiğine hükmedildi.

Karar metninde, Yargıtay 3. Ceza Dairesi’nin Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) bağlayıcı nitelikteki ihlal kararlarını uygulamayı reddetmesinin hukuki belirlilik ve hukukun üstünlüğü ilkeleriyle bağdaşmadığı kaydedildi. AİHM, Atalay’ın milletvekili dokunulmazlığından yararlandırılmayarak tutukluluğunun sürdürülmesinin, kendisini susturma ve çoğulculuğu bastırma amacı taşıdığını belirterek Sözleşme’nin 18’inci maddesinin ihlal edildiği tespitinde bulundu.

Kararda oylama dağılımına da yer verildi. AYM kararlarının uygulanmaması nedeniyle yargısal güvenceden yoksun bırakılmaya ilişkin Madde 5/4 ihlali oybirliğiyle kabul edilirken, diğer ihlal tespitleri 1’e karşı 6 oyla alındı.

Tazminat ve tedbir hükmü

Sözleşme’nin 46’ncı maddesi uyarınca uygulanacak tedbirleri belirleyen AİHM, Türkiye’nin Atalay’ın tutukluluğuna son vermesi, derhal serbest bırakılmasını sağlaması ve milletvekilliği görevini yerine getirmek üzere Türkiye Büyük Millet Meclisi’ndeki (TBMM) yerini almasına imkân tanıması için gerekli tüm adımları atması gerektiğine karar verdi. Mahkeme ayrıca Türkiye’nin Atalay’a 32 bin 500 Euro manevi tazminat ödemesine hükmetti.

TİP Genel Başkanı Erkan Baş karara ilişkin sosyal medya hesabından şunları söyledi:

“AİHM, Can Atalay kararını açıkladı. Karar metnine çok açık olarak şunlar yazılmış; -Can Atalay’ın milletvekili seçildikten sonra cezaevinde tutulması hukuka aykırıdır.

-Mecliste görev yapmasının engellenmesi ve milletvekilliğinin düşürülmesi, hem onun haklarını hem de kendisini seçen halkın iradesini ihlal etmiştir.

-Can’ın cezaevinde tutulmasının onu susturma ve çoğulculuğu bastırma amacı taşıdığına hükmetmiştir.

-Can Atalay’ı derhal serbest bırakılmalı ve milletvekilliği görevini yapabilmesini sağlanmalıdır.

Özellikle ekleyeyim: Anayasa Mahkemesi’nin kararları uygulanmadığı için Can Atalay’ın özgürlüğünü koruyacak yargısal güvenceden mahrum bırakıldığına OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir. -Diğer başlıklarda 1’e karşı 6 oyçokluğu var. (Elbette o 1 oy da Türkiye adına seçilmiş hâkim) Bunun herkesin anlayacağı karşılığı şudur: Bir insan mahkemeye başvuruyor, haklı bulunuyor, serbest bırakılması gerekiyor; fakat karar uygulanmadığı için cezaevinde kalıyor. AİHM’in bunun hak ihlali olduğunu tescil etmiş oldu. Buradan tüm siyasi partilere ve özel olarak TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’a sesleniyorum, bu hukuksuzluğa derhal son verilmelidir. Can Atalay’ın derhal TBMM Kütüğü’ne kaydı yapılmalı, tahliye edilmeli ve yemin edip görevini yapması sağlanmalıdır.”

Deniz Ay
Editör Güncellendi: 17 Kasım 2026 13:05