ABD istihbarat birimleri, Başkan Donald Trump'ın İran'la süren savaşta “tek taraflı zafer” ilan etmesi durumunda Tahran'ın verebileceği karşılıklara yönelik kapsamlı analizler yürütüyor. Yönetimin üst düzey isimlerinin talebiyle başlatılan bu çalışmaların amacı, Trump'ın gerilimi azaltma veya sonlandırma yönündeki olası adımlarının bölgesel ve siyasi sonuçlarını öngörmek.
İki aydır devam eden ve binlerce kişinin hayatını kaybettiği savaşın Beyaz Saray için siyasi maliyetinin arttığına dikkat çekiliyor. Kasım ayındaki ara seçimler öncesinde Cumhuriyetçi Parti için risk oluşturan bu süreçte, gerilimin hızla düşürülmesinin Trump üzerindeki baskıyı hafifletebileceği değerlendiriliyor. Ancak uzmanlar, böyle bir adımın İran'ı cesaretlendirebileceği ve uzun vadede nükleer ile füze programlarını yeniden güçlendirmesine yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
İSTİHBARATIN ÖNGÖRÜLERİ NE?
ABD istihbaratının ilk değerlendirmelerine göre, Washington'ın askeri varlığını azaltarak “zafer” ilan etmesi halinde İran bunu kendi lehine bir sonuç olarak yorumlayabilir. Öte yandan, zafer ilanına rağmen ABD'nin bölgedeki askeri varlığını sürdürmesi durumunda, Tahran'ın bunu bir müzakere taktiği olarak görebileceği ancak savaşın sona ermesi anlamına gelmeyeceği belirtiliyor.
ABD'de yapılan kamuoyu yoklamaları, savaşın geniş kesimler tarafından desteklenmediğini gösteriyor. Anketlere göre katılımcıların yalnızca yaklaşık dörtte biri askeri operasyonların maliyetine değdiğini düşünürken, benzer oranda kişi bu sürecin ülkeyi daha güvenli hale getirdiğine inanıyor. Beyaz Saray çevreleri, Trump'ın bu siyasi baskının farkında olduğunu ve savaşın yarattığı maliyetleri yakından izlediğini belirtiyor.
HÜRMÜZ'DE KRİZ SÜRÜYOR
Ateşkes ilanından haftalar sonra dahi, küresel enerji ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı'nda sorunların tam anlamıyla çözülemediği aktarılıyor. İran'ın gemi geçişlerini kısıtlaması, dünya genelinde enerji fiyatlarını artırırken ABD'de akaryakıt fiyatlarına da yansıdı. İran'ın ticareti aksatma kapasitesi, Washington ve müttefikleri üzerinde önemli bir baskı unsuru oluşturuyor.
Son günlerde yürütülen diplomatik girişimlerin henüz somut bir sonuç vermediği ve tarafların anlaşmadan uzak olduğu belirtiliyor. Trump'ın, İranlı yetkililerle planlanan bazı temasları iptal ettiği ve müzakerelere ilişkin temkinli bir tutum sergilediği kaydediliyor. Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, ABD'nin kötü bir anlaşmaya zorlanmayacağı vurgulanırken, İran'ın nükleer silah sahibi olmasına kesinlikle izin verilmeyeceği mesajı yinelendi.
ASKERİ SEÇENEKLER GÜNDEMDE
ABD yönetiminin, İran'a yönelik yeni hava saldırıları dahil olmak üzere çeşitli askeri seçenekleri masada tuttuğu ifade ediliyor. Ancak kara harekatı gibi daha kapsamlı senaryoların son haftalara kıyasla daha düşük ihtimal olarak değerlendirildiği belirtiliyor.
